8-11-2011
Wanneer de verhoudingen tussen de verschillende schakels in de productieketen van een bepaalde sector uit balans geraken, kan dit negatieve gevolgen hebben voor de situatie op de werkvloer. Druk die vanuit de keten wordt uitgeoefend op bedrijven, kan namelijk doorgegeven worden aan werknemers. Vooral de relatie tussen leveranciers en afnemers is hierbij van belang. In opdracht van de productschappen Vee & Vlees, Akkerbouw en Tuinbouw hebben Research voor Beleid en EIM de invloed van de verhoudingen in de productieketen op het gebied van arbeid onderzocht.
Het onderzoek richtte zich op de sectoren zoetwaren, varkensvlees en glastuinbouw. De onderzoekers constateren dat de verhoudingen in de productieketen genuanceerder liggen dan vaak wordt aangenomen. Zo oefent de retail in de onderzochte sectoren wel degelijk druk uit op de leveranciers, maar gebeurt dit niet in onevenredige mate. Wel is er sprake van zeer sterke prijsdruk in alle sectoren. Dit heeft zowel met druk vanuit consumenten en retail als met interne marktsector-concurrentie te maken. Het hangt dan ook niet alleen van de sector, maar ook van het product en het bedrijf af of de positie van leveranciers en afnemers ongelijk is.
Waar het gaat om de doorwerking van de ketendruk naar de werkvloer, kunnen we concluderen dat de prijsdruk de meest belangrijke factor is waardoor de keten invloed heeft op het productieproces. Dit is een algemene factor die van invloed is op het gehele proces, waaronder ook op arbeid. Prijsdruk leidt tot een behoefte aan kostenbesparing en efficiëntie. Vaak wordt hierbij (onder andere) naar arbeid gekeken. In de onderzochte sectoren worden kostenbesparing en efficiëntie vooral bereikt door automatisering, inzet van uitzendkrachten, schaalvergroting en een vergroting van de productiviteit.
Om de gevolgen van de druk vanuit de productieketen in de toekomst in goede banen te leiden, kunnen de verschillende schakels in de keten bijvoorbeeld in het kader van sociale keurmerken of certificering met elkaar samen werken. Bovendien kunnen ontwikkelingen zoals consolidering en sanering, verdere automatisering en scholing een bijdrage leveren aan het verhogen van de kwaliteit van arbeid in de sectoren.
Klik hier voor het gehele rapport.
Contactpersoon: Douwe Grijpstra (d.grijpstra@research.nl).
Klik hier voor het nieuwsarchief